Yardımcı Yan Menu
Sosyal Eklentiler
İletişim Bilgileri
Adres

http://www.fatihetsiz.com

Çocukların uykusu neden kaçar ?

Çocukların uykusu neden kaçar ?

  • yönetim
  • | 04.11.2019 22:55
  • | çocuk uykusuzluğu, uyku apnesi, uyku terörü

Her üç çocuktan birinde uyku bozukluğu olduğu biliniyor. Uyku bozukluğu; uykuya dalma zorluğu, uykuyu devam ettirme güçlüğü, yeterli süre ve kalitede uyuma sorunu, uykuda hareketlilik (uyurgezerlik, uyku terörü), uykuda solunum bozuklukları (horlama ve uyku apnesi) ve periyodik bacak hareketleri bozukluğu (huzursuz bacak sendromu gibi) şeklinde görülüyor.

Uyku bozukluklarının tipi çocuğun yaşına göre değişiklik gösteriyor. Kolik daha çok yenidoğan bebeklerde görülürken uykuya geçiş güçlükleri üç ay - bir yaş arasındaki bebeklik çağında başlıyor. Uykudaki beklentilerin bebeğin gelişimi ile ilişkili olup, beynin gelişimi tamamlandıkça uyku yapısı da düzene giriyor. Düzendeki bozukluklar ise hastalıkları oluşturuyor. Bebekler uyumaları gerektiğini üç - altı ay arasında öğreniyor. Bu nedenle yenidoğan bir bebeğin uyuyamadığını düşünmek yanlış... Üç aydan sonraki dönemde uykuya geçişte problemler yaşanabiliyor. Bu süre okul çağına kadar devam edebiliyor. Genellikle ayakta sallanarak uyuyan çocuklar gece uyandıklarında -ki gece uyanmaları normal kabul ediliyor- yine sallanmak istiyorlar. Eğer yatarken ışık açıksa, annesi yanındaysa, ayağında sallamışsa, elinde bir oyuncağı varsa uyandığında da aym koşulları istiyor. O koşullar olmadan uykuya dönemeyince ortaya çıkan sıkıntılı durum ise uyku başlangıcı ilişkilendirme bozukluğu olarak adlandırılıyor.

Uyku öğrenilen bir davranış olup, bu konuda aileye önemli görevler düşmektedir. Kendinizi düşünün. Yastığımız ve yorganımız ile uyuyoruz. Gece uyandığımızda yastığımız yere düşmüşse alıp yerine koyuyor ve uyumaya devam ediyoruz. Ancak yastık odada değilse dehşete düşeriz. Çocuklar da uyanıp anneyi yanlarında bulamayınca, aynı şekilde dehşet içinde kalıyor. Peki, ne yapmalı? Üç aydan itibaren çocukların uykusu gelmiş, gevşemiş halde ancak uyanıkken ve çok fazla fiziksel ilişki yaşamadan yatağa bırakılmaları gerekmektedir.

GECE SIK UYANMA

Çocuğun gece sık uyanmasının çeşitli sebepleri olabiliyor. Uyku apnesl, horlama, huzursuz bacak sendromu gibi hastalıklar çocuğu sık sık uyandınyor. Bunlann yanı sıra gecenin ilk yansında yani derin uyku dalgasının daha yoğun olduğu dönemde çocuk bazen çığlık atarak uyanıyor. Çok tedirgin ve gergin olan, boş bakmaya başlayan çocuk bu esnada "uyku terörü" yaşıyor. Bu durum çocuğa hiçbir zarar vermiyor ancak aileler bu durumdan çok etkileniyor. Çocuk ertesi gün bu olayı hatırlamıyor. Gün içinde endişesi, kaygısı fazla olan çocuklarda uyku terörü daha fazla görülebiliyor.

UYURGEZERLİK

Gecenin ilk üçte birlik kısmında, derin dalga uykusunda meydana gelen uyurgezerlik sırasında çocuğun yatağına sağlıklı bir şekilde döndürülmesi gerekiyor ve bu durumun çocuğa bir zararı bulunmuyor. Odasında ve ev genelinde çocuğa zaran dokunabilecek eşyaların, sivri köşelerin bulundurulmaması gerekiyor. Uyurgezerliğin altında uyku apnesi ya da uykuda solunum bozukluğu gibi nedenler de yatabiliyor. Çocuğu derin uykudan uyandıran sebep bulunup ortadan kaldınldıgında uyurgezerlik de sona eriyor.

KABUSLAR

Çocuk kabus gördüğünde tıpkı uyku teröründe olduğu gibi bağırarak uyanıyor ancak burada kabusu net olarak hatırlıyor. Sabaha karşı REM yani rüya uykusunda gerçekleşen kabustan uyanan çocuğu anne baba ilgisi rahatlatıyor.

UYKU LABORATUVARINDA NELER OLUYOR?

Uyku bozukluğu sorunu ile başvuran çocuğun önce aile yaşantısı değerlendiriliyor; evin ve odasının şartları, kiminle nerede uyuduğu, uyuma öncesi alışkanlıkları gibi konular önem taşıyor. Özellikle uyku apnesinden şüpheleniliyorsa, kalp yetmezliği varsa, ağız açık solunum yapıyorsa, horluyorsa, gece aşırı terliyorsa, sabah zor uyandırılıyorsa, uyurgezerlik varsa, engellenemeyen astım atakları yaşıyorsa, bacaklarında sıkça ağrı tarif ediyorsa, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanısı varsa, okulda sorun yaşıyor ve okul başarısı düşükse uyku testi öneriliyor. Uyku testi için çocuk bir gece uyku laboratuvarında annesi ya da babası ile kalıyor. Testin sonucunda çocuğun uykusunu bölen faktörler objektif olarak tespit edilmiş oluyor.

NE KADAR UYUMALI?

Yenidoğan bebeklerin 19 saat, bebeklik çağında (iki ay - bir yaş) öğle uykusu ile birlikte 13 - 14 saat, okul öncesi ve okul çağında 10 saat, genç erişkinlerin ise dokuz saat uykuya ihtiyacı oluyor.

UYKU APNESİ

Özellikle iki - altı yaş arasında ve tüm çocukların yüzde 1 - 3'ünde uyku apnesi görülüyor. Bademcik ve geniz etinin çocuğun vücut yapısına oranla daha büyük olduğu iki - altı yaş arası dönemde bu yapılar hava yolunu daraltıyor ve uyku apnesine neden oluyor. Obezite ve nörolojik bazı hastalıklar da bu soruna yol açıyor. Nefes alamayan çocuk ağzı açık solunum gerçekleştiriyor. Horlama, nefeste duraklama, aşırı terleme, hareketli ve huzursuz uyuma, anormal uyku pozisyonlan bir arada ya da ayrı ayn görülüyor. Geceyi bu şekilde geçiren çocuklar sabahları yorgun ve keyifsiz uyanıyor, gün boyunca da hiperaktif davranışlar gösteriyor. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olduğu düşünülen çocuklarda bazen altta yatan nedenin uyku apnesi olduğu ortaya çıkıyor. Uyku apnesinin tedavisinde bademcik ve geniz etinin cerrahi yolla alınması yüzde 95 oranında tedavi sağlıyor.

HUZURSUZ BACAK SENDROMU

Çocuklann yüzde 2'sinde görülen Huzursuz Bacak Sendromu'nun genetik altyapısı bulunuyor. Bu çocuklarda akşam saatlerinde huzursuzluk oluyor, bacakları yerinde durmuyor, bacaklarının ovalanmasını istiyorlar ve bu durumu "Kemiklerimde baloncuklar uçuşuyor" diye tarif ediyorlar. Büyüme ağrısı ile karıştırılabilen bu durum uykuya dalmayı zorlaştınyor.

MEDİKAL TABLOLAR

Çocuklarda medikal durumlara bağlı uyku sorunlan da görülüyor. Tiroid sorunlannda aşırı uyku ya da uykusuzluk oluyor. Ağrı ile seyreden hastalıklar (Juvenil romatoid artrit), öksürük, astım, reflü gibi hastalıklann yanı sıra alerjik dermatit kaşıntılan da çocuklann uykusunu bölüyor.

DAVRANIŞSAL ÖNERİLER

Tek başına uyumakta zorlanan çocuklar için şu önerilerde bulanabiliriz: "Odasında durun, yatakta sırtını okşayın ve fiziksel teması kestikten sonra bir süre odasında kalın, çok yavaş bir şekilde odadan çıkın. Zaman içinde çocuk ile olan mesafeyi artırarak sonunda sadece kapıdan bakıp geri dönerek, uykuya dalacak hale gelmesini sağlayın."

UYKUSUZ ÇOCUK GELİŞEMİYOR

Uykusuz kalmak çocukların sağlığını olumsuz etkiliyor. Uykusunu almış bir çocuk daha keyifli oluyor ve arkadaşları ile uyum içinde oynuyor, evde daha huzurlu, dingin oluyor. En yoğun olarak, uykuda salınan büyüme hormonu salınımı aksadığı için az uyku çocukların gelişimini engelliyor, davranışsal olarak olumsuz etkiliyor. Çocuk gün boyu huzursuz, arkadaşları ile uyumsuz, öfkeli oluyor. Az uyuyan çocuklarda öğrenme güçlükleri de görülüyor. Bu çocuklar bazen okulda, ders sırasında da uyuklayabiliyor. Yine az uyuyan çocuklann bağışıklık sistemleri baskılandığı için daha sık hasta oluyorlar.

Bu konulara da göz atın

Kategoriler

Son Eklenen Yazılar

Etiketler

Sitemize içerik eklemek ister misiniz ?